İspanyolcada beğeniyi anlatırken beğenen kişiden çok, beğenilen şeyin tekil ya da çoğul olmasına dikkat ederiz.
Üyeler sınırsız test çözer, dersi dinler, Bir'e Bir ders alır ve ilerlemesini görür. Üye olmadan 20 dakika deneyebilirsin.
1. Beğeniyi anlatan temel yapı
İspanyolcada beğeni bildirmek için en sık kullanılan yapı gustar fiilidir. Türkçede “Ben çilekleri seviyorum.” deriz; İspanyolcada ise kelime kelime düşünüldüğünde “Çilekler bana hoş geliyor.” anlamına yakın bir yapı kullanılır. Bu nedenle cümlede beğenen kişi me, beğenilen şey ise gusta veya gustan ile gösterilir.
Tek bir yiyecek ya da tekil bir ad varsa Me gusta la fresa. “Çileği seviyorum.” demektir. Birden çok yiyecek ya da çoğul ad varsa Me gustan las fresas. “Çilekleri seviyorum.” anlamına gelir. Burada gusta ve gustan seçimini beğenen kişiye göre değil, beğenilen şeyin tekil veya çoğul olmasına göre yaparız.
Örnek
Me gusta la fresa. — Çileği seviyorum. La fresa tekil olduğu için gusta kullanılır. Me gustan las fresas. — Çilekleri seviyorum. Las fresas çoğul olduğu için gustan kullanılır. Telaffuz ipucu: Me gusta yaklaşık “me gusta”, me gustan yaklaşık “me gustan” diye okunur.
2. Tekil ve çoğul adlarla kullanım
Beğenilen adın önünde çoğu zaman belirli tanımlık bulunur: tekil dişil adlarla la, tekil eril adlarla el, çoğul dişil adlarla las, çoğul eril adlarla los. Örneğin Me gusta la manzana. “Elmayı seviyorum.”, Me gustan las manzanas. ise “Elmaları seviyorum.” demektir.
Cümlenin başındaki me, “bana” anlamı taşır ve beğenen kişiyi gösterir. Cümledeki temel sıra genellikle Me gusta veya Me gustan + yiyecek şeklindedir. Bu yapıyı alışverişte kullanırken ürünün tekil mi çoğul mu olduğuna dikkat etmek, anlaşılır konuşmamıza yardım eder.
Örnek
Me gustan las manzanas. — Elmaları seviyorum. Las manzanas çoğul olduğu için gustan kullanılır. Pazarda bir elma için Me gusta la manzana. — Elmayı seviyorum. Birden çok elma için Me gustan las manzanas. — Elmaları seviyorum.
3. Olumsuz beğeni ve soru sorma
Bir yiyeceği sevmediğimizi söylemek için no sözcüğünü me gusta veya me gustan yapısının önüne getiririz. Tekil adla No me gusta el queso. “Peyniri sevmiyorum.”, çoğul adla No me gustan las verduras. “Sebzeleri sevmiyorum.” denir. Olumsuzluk için fiilin biçimini değiştirmeyiz; yalnızca no ekleriz.
Bir kişiye “Seviyor musun?” diye sormak için ¿Te gusta...? veya çoğul adla ¿Te gustan...? kullanılır. Örneğin ¿Te gusta el arroz? “Pilavı seviyor musun?”, ¿Te gustan las frutas? “Meyveleri seviyor musun?” demektir. Kısa cevap olarak Sí, me gusta. “Evet, seviyorum.” veya No, no me gusta. “Hayır, sevmiyorum.” diyebiliriz.
Örnek
— ¿Te gusta el queso? — Peyniri seviyor musun? — Sí, me gusta. — Evet, seviyorum. — ¿Te gustan las verduras? — Sebzeleri seviyor musun? — No, no me gustan. — Hayır, sevmiyorum. Dikkat: İkinci soruda las verduras çoğul olduğu için cevapta me gustan kullanılır.
4. Beğenen kişiyi değiştirme
Şimdiye kadar kendimiz için me kullandık. Başkasının beğenisini anlatırken kişi zamiri değişir: te “sana”, le “ona”, nos “bize”, os “size”, les “onlara” anlamına gelir. Örneğin Te gusta el pan. “Ekmeği seviyorsun.”, Le gustan las frutas. “O, meyveleri seviyor.” demektir.
Bu zamir değişse de gusta ve gustan seçimi yine yiyeceğe bağlıdır. Nos gusta el queso. “Peyniri seviyoruz.” cümlesinde peynir tekil olduğu için gusta vardır. Les gustan las manzanas. “Elmaları seviyorlar.” cümlesinde elmalar çoğul olduğu için gustan kullanılır.
Örnek
— ¿Os gusta el queso? — Peyniri seviyor musunuz? — Sí, nos gusta. — Evet, seviyoruz. Burada soru sorulan kişiler için os, cevap veren kişiler için nos kullanılmıştır. Ancak el queso tekil olduğu için her iki cümlede de gusta bulunur.
5. Yiyecek ve alışverişte kısa diyalog
Pazarda veya manavda bu yapıyı kullanarak hem zevkimizi söyleyebilir hem de ürünler hakkında konuşabiliriz. Sebze için Me gustan las verduras. “Sebzeleri seviyorum.”, meyve için Me gusta la fruta. “Meyveyi seviyorum.” diyebiliriz. Bir ürünü istemediğimizi söylerken de No me gusta veya No me gustan kalıplarını kullanırız.
A1 düzeyinde önce tekil ve çoğul ayrımını doğru kurmak, sonra kişi zamirlerini çeşitlendirmek yeterlidir. Konuşurken yüz ifadesi, işaret etme ve kısa cevaplar anlamı destekleyebilir. Yazarken soru işaretlerinin iki taraflı kullanıldığını da hatırlayalım: ¿Te gusta la fruta? cümlesinde başta ters soru işareti, sonda normal soru işareti vardır.
Örnek
— Hola. ¿Te gustan las verduras? — Merhaba. Sebzeleri seviyor musun? — Sí, me gustan las verduras. — Evet, sebzeleri seviyorum. — ¿Te gusta el queso? — Peyniri seviyor musun? — No, no me gusta el queso. — Hayır, peyniri sevmiyorum. Bu diyalogda çoğul las verduras ile gustan, tekil el queso ile gusta kullanılmıştır.
Sık yapılan yanlışlar
- Yanlış: Türkçedeki “Ben elmaları seviyorum.” cümlesinden hareketle Yo gusto las manzanas. denir. Doğrusu: Doğrusu Me gustan las manzanas. — Elmaları seviyorum. Beğeni yapısında başlangıç düzeyinde me gusta veya me gustan kalıbını kullanırız; yo gusto bu anlam için uygun değildir.
- Yanlış: Beğenen kişi değişince gusta ve gustan da kişiye göre değişir. Doğrusu: Me gusta el pan. ve Les gusta el pan. cümlelerinde yiyecek tekil olduğu için gusta kullanılır. Gusta ve gustan seçimi yiyeceğin tekil veya çoğul olmasına bağlıdır.
- Yanlış: Olumsuz cümlede no sona getirilir: Me gusta no. Doğrusu: Doğru sıra No me gusta el queso. — Peyniri sevmiyorum. No sözcüğü, me gusta veya me gustan yapısının önünde bulunur.
- Yanlış: Çoğul yiyeceklerde de her zaman gusta kullanılır: Me gusta las manzanas. Doğrusu: Doğrusu Me gustan las manzanas. — Elmaları seviyorum. Las manzanas çoğul olduğu için gustan gerekir.
- Yanlış: İspanyolcada soru yalnızca cümlenin sonuna soru işareti konularak yazılır: Te gusta el arroz? Doğrusu: Standart yazımda soru iki işaret arasında yazılır: ¿Te gusta el arroz? — Pilavı seviyor musun? Konuşurken de soru tonlaması kullanılır.
Bir adım ileri
Bir üst sınıfta gustar yapısı, yalnızca yiyeceklerle değil, hobiler, dersler ve boş zaman etkinlikleriyle de kullanılabilir. Öğrenciler Me gusta leer. — Okumayı seviyorum. gibi mastarlı yapılarla daha geniş cümleler kurar. Ayrıca A mí, A ti gibi vurgulayıcı ifadelerle kimin beğendiği daha açık belirtilebilir. Daha sonra encantar gibi benzer yapılar ve beğeni derecesi bildiren mucho sözcüğü öğrenilebilir.
Özet
Me gusta tekil adlarla, me gustan çoğul adlarla kullanılır. Olumsuzluk için başa no getirilir; soru sormak için ¿Te gusta...? veya ¿Te gustan...? denir. Beğenen kişi değişse de gusta ve gustan seçimini beğenilen yiyeceğin tekil ya da çoğul olması belirler.