Çevre ve sürdürülebilirlik söz varlığı, doğadaki süreçleri açıklamamıza, çevre sorunlarını tartışmamıza ve uygulanabilir çözümler önermemize yardım eder.
Üyeler sınırsız test çözer, dersi dinler, Bir'e Bir ders alır ve ilerlemesini görür. Üye olmadan 20 dakika deneyebilirsin.
Su döngüsü ve su kaynakları
Su döngüsünü anlatırken le cycle de l’eau (su döngüsü), l’évaporation (buharlaşma), la condensation (yoğuşma), les précipitations (yağış) ve l’infiltration (sızma) kelimeleri kullanılır. Suyun güneşin etkisiyle buharlaşması, atmosferde yoğunlaşması ve yağmur ya da kar olarak yeryüzüne dönmesi bu döngünün temel aşamalarıdır.
Su kaynakları hakkında konuşurken l’eau douce (tatlı su), les eaux souterraines (yer altı suları), un cours d’eau (akarsu) ve un réservoir (rezervuar) ifadeleri önemlidir. Bir sorun açıklarken La région manque d’eau pendant l’été. (Bölgede yaz boyunca su eksikliği var.) veya Il faut protéger les réserves d’eau douce. (Tatlı su rezervlerini korumak gerekir.) denebilir.
Telaffuz ipucu: l’eau yaklaşık olarak “lo”, l’eau douce “lo dus”, précipitations ise “presipitasiyon” gibi söylenir. Fransızcada son sessiz harflerin bir bölümü okunmadığı için kelimeleri yazılışlarına bakarak tamamen Türkçe gibi okumamak gerekir.
Örnek
Çözümlü örnek: Bir öğrenci su döngüsünü şöyle açıklar: Le soleil chauffe l’eau. L’eau s’évapore, puis elle se condense dans l’atmosphère. Enfin, les précipitations alimentent les rivières. (Güneş suyu ısıtır. Su buharlaşır, sonra atmosferde yoğunlaşır. Son olarak yağışlar nehirleri besler.) Burada süreç sırası doğru kurulmuş ve puis (sonra) ile enfin (son olarak) bağlaçları kullanılmıştır.
Karbon döngüsü ve iklim değişikliği
Karbon döngüsü için le cycle du carbone, le dioxyde de carbone (karbondioksit), l’atmosphère (atmosfer), la combustion (yanma) ve l’absorption du carbone (karbonun emilimi) ifadeleri kullanılır. Ağaçlar ve okyanuslar atmosferdeki karbonun bir bölümünü tutabilir; fosil yakıtların yakılması ise atmosfere daha fazla karbondioksit bırakır.
İklim değişikliğiyle ilgili le changement climatique, le réchauffement climatique (küresel ısınma), les gaz à effet de serre (sera gazları) ve les émissions (salımlar) kelimeleri sık geçer. Les activités humaines augmentent les émissions de gaz à effet de serre. (İnsan faaliyetleri sera gazı salımlarını artırır.) cümlesi neden-sonuç ilişkisini açıkça gösterir.
Bir iddiayı daha dikkatli ifade etmek için contribuer à (katkıda bulunmak), réduire (azaltmak), aggraver (kötüleştirmek) ve protéger (korumak) fiilleri kullanılabilir. Örneğin La déforestation contribue au changement climatique. (Ormansızlaşma iklim değişikliğine katkıda bulunur.) denebilir.
Örnek
Çözümlü örnek: Bir fabrikanın yıllık salımı 80 ton, ağaçlandırma projesinin tuttuğu karbon 25 ton olsun. Net miktar düz metinle 80 - 25 = 55 ton olarak bulunur. Fransızca sonuç şöyle verilir: Les émissions nettes sont de 55 tonnes. (Net salım 55 tondur.) Bu örnek, les émissions ile absorber le carbone arasındaki ilişkiyi gösterir.
Yenilenebilir enerji ve enerji tüketimi
Enerji konusunda les énergies renouvelables (yenilenebilir enerjiler), l’énergie solaire (güneş enerjisi), l’énergie éolienne (rüzgâr enerjisi), l’énergie hydroélectrique (hidroelektrik enerji) ve la biomasse (biyokütle) kelimeleri kullanılır. Buna karşılık kömür, petrol ve doğal gaz için les combustibles fossiles (fosil yakıtlar) denir.
Bir enerji kaynağını değerlendirirken yalnızca temiz olup olmadığı değil, sürekliliği, maliyeti ve yerel koşullara uygunluğu da konuşulabilir. L’énergie solaire réduit la dépendance aux combustibles fossiles. (Güneş enerjisi fosil yakıtlara bağımlılığı azaltır.) Ancak la production dépend de l’ensoleillement (üretim güneş ışığına bağlıdır) ifadesiyle bir sınırlama da belirtilmelidir.
Öneri sunmak için On devrait investir dans... (... alanına yatırım yapmalıyız.), Il serait préférable de... (... daha iyi olurdu.) ve Cette solution permet de... (Bu çözüm ... olanağı sağlar.) kalıpları kullanılabilir. Böylece öğrenci yalnızca kelime ezberlemez; görüşünü gerekçelendirerek ifade eder.
Örnek
Çözümlü örnek: Bir ev ayda 300 kilovat-saat enerji kullanıyor ve güneş panelleri bunun 120 kilovat-saatini karşılıyor. Karşılanmayan miktar 300 - 120 = 180 kilovat-saat olur. Fransızca: Les panneaux solaires couvrent 120 kilowattheures sur 300. Il reste donc 180 kilowattheures à fournir. (Güneş panelleri 300 kilovat-saatin 120’sini karşılar. Bu nedenle sağlanması gereken 180 kilovat-saat kalır.)
Ekosistem ve biyolojik çeşitlilik
Ekoloji söz varlığının merkezinde un écosystème (ekosistem), la biodiversité (biyolojik çeşitlilik), une espèce (tür), un habitat (yaşam alanı), le sol (toprak) ve la chaîne alimentaire (besin zinciri) bulunur. Ekosistem, canlılarla onların fiziksel çevresi arasındaki ilişkilerden oluşur. Toprak, su, hava, bitkiler ve hayvanlar birbirinden bağımsız değildir.
Bir türün azalmasını veya yok olmasını anlatmak için une espèce menacée (tehdit altındaki tür), la disparition d’une espèce (bir türün yok olması) ve la perte de biodiversité (biyolojik çeşitlilik kaybı) ifadeleri kullanılır. La disparition d’une espèce peut déséquilibrer tout l’écosystème. (Bir türün yok olması bütün ekosistemin dengesini bozabilir.) cümlesi bu karşılıklı bağı açıklar.
B2 düzeyinde görüş belirtirken À mon avis (bence), cela signifie que (bu şu anlama gelir ki) ve il ne faut pas oublier que (şunu unutmamak gerekir ki) kalıpları yararlıdır. Örneğin À mon avis, protéger les habitats est aussi important que protéger les espèces. (Bence yaşam alanlarını korumak türleri korumak kadar önemlidir.) denebilir.
Örnek
Somut olay örneği: Bir sulak alandaki bitki örtüsü azalırsa böceklerin, kuşların ve balıkların beslenme alanı daralabilir. Öğrenci bunu şöyle anlatabilir: Si la végétation diminue, plusieurs animaux perdent leur habitat et la chaîne alimentaire est perturbée. (Bitki örtüsü azalırsa birçok hayvan yaşam alanını kaybeder ve besin zinciri bozulur.)
Sulak alanların onarılması ve sürdürülebilir eylem
Sulak alanlarla ilgili une zone humide (sulak alan), la restauration écologique (ekolojik restorasyon), replanter des arbres (ağaçları yeniden dikmek), préserver la rivière (nehri korumak) ve la protection des habitats (yaşam alanlarının korunması) ifadeleri kullanılır. Restorasyon, zarar görmüş bir çevrenin doğal işlevlerini yeniden kazanmasına yardım etmeyi amaçlar.
Sürdürülebilir eylemleri anlatırken réduire les déchets (atıkları azaltmak), réutiliser les objets (eşyaları yeniden kullanmak), trier les déchets (atıkları ayrıştırmak) ve économiser l’eau (suyu tasarruflu kullanmak) kalıpları işe yarar. Kısa bir diyalogda bir öğrenci Que pouvons-nous faire pour protéger la rivière ? (Nehri korumak için ne yapabiliriz?) diye sorabilir. Diğeri Nous pouvons ramasser les déchets et planter des arbres. (Atıkları toplayıp ağaç dikebiliriz.) diye cevap verebilir.
Bir projenin başarısını değerlendirirken les résultats (sonuçlar), les avantages (yararlar), les limites (sınırlılıklar) ve à long terme (uzun vadede) ifadeleri kullanılmalıdır. Sürdürülebilirlik tek seferlik bir etkinlik değil, düzenli izleme ve sorumlu davranış gerektiren uzun vadeli bir süreçtir.
Örnek
Somut proje örneği: Öğrenciler nehir kenarındaki yerel bitkileri diker, çöpleri toplar ve birkaç ay sonra alanı yeniden gözlemler. Rapor cümlesi şöyle olabilir: Notre projet a amélioré l’habitat, mais il faut continuer à surveiller la zone humide. (Projemiz yaşam alanını iyileştirdi, ancak sulak alanı izlemeye devam etmek gerekir.)
Sık yapılan yanlışlar
- Yanlış: Yenilenebilir enerji her koşulda çevre dostudur ve çevreye zarar vermez. Doğrusu: Yenilenebilir kaynaklar fosil yakıtlara göre daha düşük salım sağlayabilir; yine de üretim alanı, malzeme kullanımı, gürültü ve doğal yaşam üzerindeki etkiler değerlendirilmelidir.
- Yanlış: Sürdürülebilirlik yalnızca geri dönüşüm demektir. Doğrusu: Geri dönüşüm sürdürülebilirliğin bir parçasıdır; ancak enerji, ulaşım, su kullanımı, tüketim alışkanlıkları ve doğal alanların korunması da bu kavrama dahildir.
- Yanlış: Hava durumu ile iklim aynı şeydir. Doğrusu: Hava durumu kısa süreli koşulları, iklim ise uzun yıllar boyunca gözlenen genel eğilimleri anlatır. Bir günün soğuk olması, uzun vadeli iklim değişikliğiyle çelişmez.
- Yanlış: Bir ağaç dikmek bütün çevre sorunlarını çözer. Doğrusu: Ağaçlandırma karbon tutmaya ve yaşam alanı oluşturmaya yardım eder; ancak fosil yakıt kullanımı, kirlilik ve habitat kaybı gibi sorunlar için tek başına yeterli değildir.
Bir adım ileri
Bir üst sınıfta öğrenciler bu söz varlığını daha uzun tartışmalarda, sunumlarda ve kaynak temelli yazılarda kullanabilir. la cause (neden), la conséquence (sonuç), la solution (çözüm) ve le compromis (uzlaşma) kavramlarıyla çevre politikalarını karşılaştırabilirler. Ayrıca bir çevre projesinin yararlarını ve sınırlılıklarını savunan kısa bir konuşma hazırlayabilirler. Sonraki adım, farklı ülkelerin sürdürülebilirlik uygulamalarını okuyup kanıta dayalı bir görüş geliştirmektir.
Özet
Çevre ve sürdürülebilirlik söz varlığı; su döngüsü, karbon döngüsü, enerji, ekosistem ve restorasyon konularını açıklamayı sağlar. B2 düzeyinde öğrenci süreçleri sıralayabilir, neden-sonuç ilişkisi kurabilir, görüş bildirebilir ve çözüm önerebilir. En etkili öğrenme yolu, kelimeleri tek tek ezberlemek yerine onları gerçek çevre sorunları ve somut eylemler içinde kullanmaktır.