Ailemizi A1 düzeyindeki Voici ma famille kalıbıyla tanıtmak, Fransızca konuşulan her ortamda kendimizi ve sevdiklerimizi nazikçe sunmanın ilk somut adımıdır.
Üyeler sınırsız test çözer, dersi dinler, Bir'e Bir ders alır ve ilerlemesini görür. Üye olmadan 20 dakika deneyebilirsin.
Aileyi tanıtmak neden her dilde ilk konulardandır
Dünyanın hemen her dil okulunda A1’in ilk haftalarında aile konusu açılır. Bunun nedeni kelimelerin elle tutulur olması ve her öğrencinin kendi evinden bir örnek getirebilmesidir. A1 hedefi açıktır: Öğrenci basit sözcük ve kalıplarla ailesindeki kişileri gösterebilir, kim olduklarını söyleyebilir. Telaffuz ipucu: famille yaklaşık famiy diye okunur; sondaki e sesi duyulmaz. Voici ma famille. cümlesi vuasi ma famiy diye söylenir ve tam olarak İşte ailem anlamına gelir.
Günlük hayatta bu sahne oturma odasında, mutfakta veya evin önünde fotoğraf çekilirken çıkar. Fransızca konuşulan ülkelerde bir konuğu eve alırken kısa bir tanıtım yapmak nezaket kuralıdır. Öğrenci resmi tarif ederken C’est ma famille. (Bu benim ailem.) diyebilir. Telaffuz: se ma famiy. Böylece dil kitaptan çıkıp evin içine girer. Konunun tarihçesi de basittir: Dil öğretiminde uzun yıllardır önce somut çevre, sonra soyut konular gelir; aile her zaman somut çevrenin merkezindedir.
Örnek
Öğrenci oturma odasındaki fotoğrafa bakıp şöyle der: Voici ma famille. (İşte ailem.) Nous sommes à la maison. (Evdeyiz.) Telaffuz: vuasi ma famiy / nu som a la mezon. Bu iki cümle A1’i aşmaz ve resmi anlatmaya yeter.
Anne, baba, kız kardeş: çekirdek ailenin adları
Çekirdek ailede ilk öğrenilen sözcükler şunlardır: le père veya papa (baba; telaffuz: lö per / papa), la mère veya maman (anne; la mer / maman), le frère (erkek kardeş; lö frer), la sœur (kız kardeş; la sör). les parents anne-baba anlamına gelir ve le paran diye okunur. İyelik sıfatları A1’de üç biçimle yeterlidir: mon (benim, eril; mõ), ma (benim, dişil; ma), mes (benim, çoğul; me). Bu yüzden mon père, ma mère, ma sœur, mes parents denir.
Cinsiyet uyumu Türkçe konuşanlar için yeni bir alışkanlıktır. Baba eril olduğu için mon père doğru, ma père yanlıştır. Kız kardeş dişil olduğu için ma sœur doğrudur. Çocuk oturma odasında ailesini gösterirken şu sırayı kullanabilir: önce genel cümle, sonra tek tek kişiler. Voici mon père. (İşte babam.) Voici ma mère. (İşte annem.) Voici ma sœur. (İşte kız kardeşim.) Telaffuz: vuasi mõ per / vuasi ma mer / vuasi ma sör. İsim eklemek A1’de serbesttir: Elle s’appelle Elif. (Onun adı Elif.) Telaffuz: el sapel Elif.
Örnek
Somut sahne: Çocuk koltukta oturan üç kişiyi gösterir. Voici ma famille. (İşte ailem.) C’est mon père. (Bu babam.) C’est ma mère. (Bu annem.) C’est ma sœur. Elle s’appelle Elif. (Bu kız kardeşim. Onun adı Elif.) Tüm cümleler şimdiki zamanda ve A1 dağarcığındadır.
Voici ve C’est kalıplarıyla dışarıda tanıtım
Voici (işte / bakın; vuasi) bir kişiyi veya nesneyi işaret ederek sunar. C’est (bu / o; se) ise o kişinin kim olduğunu söyler. İkisi peş peşe gelir: önce göster, sonra adlandır. Evin önünde duran öğrenci babasını gösterirken Voici mon père. der, ardından Il s’appelle Mehmet. (Onun adı Mehmet; il sapel Mehmet) ekler. Kız kardeş için Elle s’appelle (el sapel) kullanılır çünkü elle dişildir.
A1’de kardeş sayısı çok kısa tutulur. J’ai un frère. (Bir erkek kardeşim var; je ö frer) ve J’ai une sœur. (Bir kız kardeşim var; je ün sör) yeterlidir. un eril, une dişildir. Dışarıdaki sahne, aileyi sokakta veya bahçede tanıtmak için idealdir çünkü işaret etmek doğaldır. Öğrenci evini de adlandırabilir: C’est ma maison. (Bu benim evim; se ma mezon). Böylece aile ve ev aynı A1 hedefinde birleşir: basit sözcüklerle yakın çevreyi göstermek.
Örnek
Kısa diyalog. Ali: Voici mon père. (İşte babam.) Misafir: Bonjour ! (Merhaba!) Baba: Bonjour. Enchanté. (Merhaba. Memnun oldum.) Ali: Il s’appelle Mehmet. (Onun adı Mehmet.) Telaffuz ipuçları: vuasi mõ per / bonjur / anşante / il sapel Mehmet. Diyalog A1’i aşmaz.
Fotoğrafla erkek kardeşi tanıtmak: kısa diyalog
Sınıfta en sık kullanılan yol aile fotoğrafını masaya koymaktır. Öğrenci bir kareyi gösterip C’est mon frère. (Bu benim erkek kardeşim; se mõ frer) der. Adı varsa hemen ekler: Il s’appelle Can. (Onun adı Can.) Kardeş yoksa Je n’ai pas de frère. (Erkek kardeşim yok; jö ne pa dö frer) A1 düzeyinde kullanılan olumsuzluk kalıbıdır ve ezberlenir. pas de yapısı bu düzeyde hazır bir parçadır.
Fotoğraf aynı zamanda dinleme ve tekrar için de işe yarar. Arkadaş sorar: C’est qui ? (Bu kim?; se ki). Cevap kısa tutulur: C’est mon frère. veya C’est ma sœur. Gereksiz sıfat yığını A1’i bozar; yaş, meslek ve görünüş bir sonraki basamağa bırakılır. Öğretmen fotoğrafı elden ele dolaştırırken her öğrenci bir cümle üretir. Böylece A1 hedefi gerçekleşir: Öğrenci, bir resmi işaret ederek aile üyesini adlandırabilir ve adını söyleyebilir.
Örnek
Sınıf diyaloğu. Öğretmen: C’est qui ? (Bu kim?) Öğrenci: C’est mon frère. Il s’appelle Can. (Bu erkek kardeşim. Onun adı Can.) Öğretmen: Et ça ? (Ya bu?; e sa) Öğrenci: C’est ma mère. (Bu annem.) Telaffuz: se ki / se mõ frer / il sapel Can / e sa / se ma mer.
Büyükanne, büyükbaba ve mutfaktaki anı
Geniş ailede iki temel sözcük daha vardır: le grand-père (büyükbaba; lö gran-per) ve la grand-mère (büyükanne; la gran-mer). İyelik yine aynı kuraldadır: mon grand-père, ma grand-mère. Mutfak sahnesi bu sözcükleri sıcak bir bağlama yerleştirir. Öğrenci Voici ma grand-mère. (İşte büyükannem; vuasi ma gran-mer) diyebilir. Elle est à la cuisine. (O mutfakta; el e a la kuizin) A1 mekân ifadesidir ve yeni zaman kipi gerektirmez.
Birçok ülkede büyükanne-büyükbaba, dil dersinin duygusal kapısıdır çünkü öğrenciler kendi evlerindeki gerçek kişileri anlatmak ister. Yine de A1’de sınır nettir: kim olduğu, adı ve nerede olduğu yeter. Elle s’appelle Fatma. (Onun adı Fatma.) J’aime ma grand-mère. (Büyükannemi severim; jem ma gran-mer) basit beğeni cümlesidir ve müfredatın hemen yanında duran doğal bir adımdır. Konu dünyada da böyle öğretilir: önce çekirdek aile, sonra büyükbaba-büyükanne, daha sonra amca-dayı-teyze A2’ye bırakılır.
Örnek
Mutfak tanıtımı. Öğrenci: Voici ma grand-mère. (İşte büyükannem.) Elle s’appelle Fatma. (Onun adı Fatma.) Elle est à la cuisine. (O mutfakta.) Büyükanne: Bonjour ! (Merhaba!) Telaffuz: vuasi ma gran-mer / el sapel Fatma / el e a la kuizin / bonjur.
Türkçe konuşanların sık düştüğü tuzaklar
Türkçede iyelik sözcüğün sonuna eklenir: babam, annem. Fransızcada iyelik başa gelir ve cinsiyete göre değişir: mon père, ma mère. En sık hata ma père demektir çünkü Türkçe konuşan kişi anneye alıştığı ma biçimini herkese yayar. Doğrusu erilde mon, dişilde ma, çoğulda mes kullanmaktır. İkinci tuzak sœur sözcüğünün ö sesidir; Türkçede sör diye okunur, suır veya söer değil. Üçüncü tuzak Voici ile C’est yerini karıştırmaktır: Voici göstererek sunar, C’est kim olduğunu söyler.
Dördüncü tuzak olumsuzluktur. Türkçe yok derken Fransızcada Je n’ai pas de frère. kalıbı ezberlenmelidir; Je n’ai pas frère eksik kalır. Beşinci tuzak çoğuldur: mes parents doğru, mon parents yanlıştır. Telaffuzu da unutmamak gerekir: frère frer, père per, mère mer; sondaki e’ler genellikle okunmaz. Bu hatalar utanç kaynağı değil, Türkçenin yapısından gelen doğal geçiş izleridir. Her hatayı bir cümleyle düzeltmek A1 için yeterlidir.
Örnek
Yanlış: ma père, Voici c’est ma famille, Je n’ai pas frère. Doğru: mon père (babam), Voici ma famille. (İşte ailem.), Je n’ai pas de frère. (Erkek kardeşim yok.) Telaffuz: mõ per / vuasi ma famiy / jö ne pa dö frer.
Sık yapılan yanlışlar
- Yanlış: ma père demek, çünkü Türkçede iyelik cinsiyet taşımaz. Doğrusu: Baba erildir; doğru biçim mon père (mõ per) olur. Dişil için ma mère, çoğul için mes parents kullanılır.
- Yanlış: Voici ile C’est aynı sanmak ve tek cümlede ikisini üst üste yığmak. Doğrusu: Voici işaret ederek sunar, C’est kim olduğunu söyler. Önce Voici ma sœur. sonra Elle s’appelle Elif. denir.
- Yanlış: sœur sözcüğünü suır veya kız kardeş diye Türkçe bırakmak. Doğrusu: Sözcük sör diye okunur ve daima la sœur / ma sœur biçimindedir. Erkek kardeş ise le frère / mon frère (frer) olur.
- Yanlış: Yok cümlesini Je n’ai pas frère diye kurmak. Doğrusu: A1 kalıbı Je n’ai pas de frère. veya Je n’ai pas de sœur. biçimindedir; pas de atılmaz.
- Yanlış: Anne-baba için tekil mon parents kullanmak. Doğrusu: Anne-baba çoğuldur: mes parents (me paran). Tekil kişiler ayrı ayrı mon père ve ma mère olur.
Bir adım ileri
Bir üst basamakta, A2’de öğrenci aile üyelerinin yaşını, mesleğini ve görünüşünü kısa cümlelerle ekler. oncle, tante, cousin gibi akrabalar ve ils/elles çoğul tanıtımı devreye girer. Aile etkinlikleri ve basit geçmiş anlatılar da o düzeyde başlar. Şimdilik A1’de kim olduğu, adı ve Voici / C’est yeterlidir.
Özet
A1’de aile tanıtımı Voici ma famille, C’est mon père ve Elle s’appelle gibi kısa kalıplarla yapılır. Sözcükler somut, iyelik üç biçimlidir ve her Fransızca parça hemen Türkçesiyle verilir. Türkçeden gelen cinsiyet ve sözdizimi tuzakları bilinçli tekrarlarla düzeltilir.