Tatil planını açık, doğru ve sıralı biçimde yazıp sunmak, Arapçayı günlük bir iletişim amacıyla kullanmamızı sağlar.
Üyeler sınırsız test çözer, dersi dinler, Bir'e Bir ders alır ve ilerlemesini görür. Üye olmadan 20 dakika deneyebilirsin.
1. Tatil planının temel bölümleri
İyi bir tatil planında genellikle beş bilgi bulunur: gidilecek yer, tarih, ulaşım, konaklama ve yapılacak etkinlikler. A2 düzeyinde bu bilgileri kısa ve açık cümlelerle anlatabiliriz. Örneğin yer için سَأَذْهَبُ إِلَى أَنْطَالْيَا. (se-ezhebu ilâ Antâlyâ.) ve zaman için سَأَذْهَبُ يَوْمَ السَّبْتِ. (se-ezhebu yevme's-sebti.) diyebiliriz.
Planı yazarken bilgileri bir sıra içinde vermek kolaylık sağlar: önce yer ve tarih, sonra ulaşım ve konaklama, en son etkinlikler. سَأَسَافِرُ بِالْحَافِلَةِ. (se-esâfiru bil-hâfileti.) cümlesinde “otobüsle seyahat edeceğim” anlamı vardır. Konaklama için سَأُقِيمُ فِي فُنْدُقٍ. (se-ukîmu fî fundukin.) ifadesi kullanılabilir.
Örnek
Örnek plan: سَأَذْهَبُ إِلَى أَنْطَالْيَا يَوْمَ السَّبْتِ. سَأَسَافِرُ بِالْحَافِلَةِ، وَسَأُقِيمُ فِي فُنْدُقٍ. (se-ezhebu ilâ Antâlyâ yevme's-sebti. Se-esâfiru bil-hâfileti, ve se-ukîmu fî fundukin.) Türkçesi: Cumartesi Antalya'ya gideceğim. Otobüsle seyahat edeceğim ve bir otelde kalacağım.
2. Yazılı planı gözden geçirme
Yazılı tekrar yaparken yalnızca kelimeleri değil, cümlelerin sırasını da kontrol ederiz. Her cümlede kimden söz ettiğimizi ve eylemin zamanını düşünmek gerekir. Gelecek planlarında A2 düzeyinde sık kullanılan yapı سَـ + fiil (se- + fiil) yapısıdır: سَأَزُورُ (se-ezûru) “ziyaret edeceğim” demektir. Olumsuz gelecek için لَنْ + fiil (len + fiil) yapısını daha sonra öğrenebiliriz; bu derste planı olumlu cümlelerle kurmak yeterlidir.
Yazıyı tamamladıktan sonra üç aşamalı bir kontrol yapın. İlk olarak yer, tarih ve kişi bilgilerini kontrol edin. İkinci olarak fiillerin özneyle uyumuna bakın; “ben” için أَنَا (enâ), “biz” için نَحْنُ (nahnu) kullanılır. Son olarak cümleleri yüksek sesle okuyun; böylece eksik veya zor söylenen kelimeleri fark edebilirsiniz.
Örnek
Hatalı ve düzeltilmiş örnek: أَنَا سَيَذْهَبُ إِلَى إِسْطَنْبُولَ. (enâ se-yezhebu ilâ İstanbûla.) cümlesinde “ben” ile fiil uyuşmaz. Doğrusu: أَنَا سَأَذْهَبُ إِلَى إِسْطَنْبُولَ. (enâ se-ezhebu ilâ İstanbûla.) Türkçesi: İstanbul'a gideceğim.
3. Bütçe ve ortak karar
Tatil planı yalnızca gidilecek yeri anlatmaz; harcamaları da düşünmeyi gerektirir. Ulaşım, otel, yemek ve etkinlik masraflarını ayrı başlıklar altında yazabiliriz. A2 düzeyinde miktar sormak için كَمِ التَّكْلِفَةُ؟ (kemi't-tek'lifetu?) veya daha doğal biçimde كَمْ سَتَكُونُ التَّكْلِفَةُ؟ (kem setekûnu't-tek'lifetu?) denebilir. “Maliyet ne kadar olacak?” anlamındaki bu soru, bütçe konuşmalarında kullanılır.
Bir grupla plan yaparken herkesin fikrini dinlemek önemlidir. Öneri vermek için أُرِيدُ أَنْ أَزُورَ الْمَتْحَفَ. (urîdu en ezûra'l-matḥafe.) denebilir. Kabul etmek için فِكْرَةٌ جَيِّدَةٌ. (fikratun ceyyidetun.), başka bir öneri sunmak için لَدَيَّ فِكْرَةٌ أُخْرَى. (ledeyye fikratun uhrâ.) ifadesi kullanılabilir. Böylece konuşma, yalnızca ezberlenmiş cümlelerden değil, gerçek bir ortak karardan oluşur.
Örnek
Kısa grup konuşması: أَحْمَدُ: كَمْ سَتَكُونُ التَّكْلِفَةُ؟ (Ahmet: Kem setekûnu't-tek'lifetu?) Türkçesi: Maliyet ne kadar olacak? سَلْمَى: سَتَكُونُ مِئَةَ لِيرَةٍ لِكُلِّ شَخْصٍ. (Selmâ: Setekûnu mi'ata lîratin li-kulli şahsin.) Türkçesi: Kişi başı yüz lira olacak. أَحْمَدُ: فِكْرَةٌ جَيِّدَةٌ. (Ahmet: Fikratun ceyyidetun.) Türkçesi: İyi fikir.
4. Sunuma hazırlanma
Sunumdan önce yazılı planı konuşma metnine dönüştürmek gerekir. Metni kelimesi kelimesine ezberlemek yerine anahtar kelimeler kullanın: yer, tarih, ulaşım, otel, etkinlik ve bütçe. Sunuma başlarken مَرْحَبًا، سَأُقَدِّمُ خُطَّةَ عُطْلَتِي. (marḥaben, se-ukaddimu khuṭṭata uṭlatî.) denebilir. Bu cümle “Merhaba, tatil planımı sunacağım” anlamına gelir.
Konuşurken kısa cümleler ve bağlayıcı kelimeler kullanmak dinleyicinin takip etmesini kolaylaştırır. أَوَّلًا (evvelen) “ilk olarak”, ثُمَّ (sümme) “sonra” ve أَخِيرًا (ahîren) “son olarak” demektir. Sesimizi çok hızlı kullanmamalı, önemli kelimelerden sonra kısa bir duraklama yapmalıyız. Tahtaya yalnızca temel kelimeleri yazmak, sunum sırasında metne tamamen bağlı kalmamamıza yardım eder.
Örnek
Sunum başlangıcı: مَرْحَبًا. سَأُقَدِّمُ خُطَّةَ عُطْلَتِي. أَوَّلًا، سَأَذْهَبُ إِلَى بُورْصَةَ. ثُمَّ سَأَزُورُ الْمَتْحَفَ. (marḥaben. Se-ukaddimu khuṭṭata uṭlatî. Evvelen, se-ezhebu ilâ Bûrsa. Sümme, se-ezûru'l-matḥafe.) Türkçesi: Merhaba. Tatil planımı sunacağım. İlk olarak Bursa'ya gideceğim. Sonra müzeyi ziyaret edeceğim.
5. Planı sınıfa sunma
Sınıf sunumunda amaç, bütün ayrıntıları söylemek değil, planın ana fikrini anlaşılır biçimde aktarmaktır. Girişte selam verin ve konuyu belirtin; gelişme bölümünde yer, tarih, ulaşım ve etkinlikleri anlatın; sonda dinleyicilere teşekkür edin. Kapanış için شُكْرًا لِاسْتِمَاعِكُمْ. (şukran li-istimâiküm.) denebilir. Bunun anlamı “Dinlediğiniz için teşekkür ederim”dir.
Dinleyiciler soru sorarsa kısa cevaplar verin. Yer sorusuna سَأَذْهَبُ إِلَى إِزْمِيرَ. (se-ezhebu ilâ İzmîra.), zaman sorusuna سَأَذْهَبُ فِي شَهْرِ يُولْيُو. (se-ezhebu fî şehri yûlyû.) denebilir. Bir kelimeyi unutursanız Türkçeye hemen geçmek yerine daha basit bir Arapça cümle kurmayı deneyin. Yavaş konuşmak ve dinleyiciye bakmak da sunumun anlaşılmasını sağlar.
Örnek
Kısa sunum metni: مَرْحَبًا. سَأُقَدِّمُ خُطَّةَ عُطْلَتِي. سَأَذْهَبُ مَعَ أُسْرَتِي إِلَى إِزْمِيرَ. سَنُقِيمُ فِي فُنْدُقٍ ثَلَاثَةَ أَيَّامٍ. سَنَزُورُ الْبَحْرَ وَالْمَتْحَفَ. شُكْرًا لِاسْتِمَاعِكُمْ. (marḥaben. Se-ukaddimu khuṭṭata uṭlatî. Se-ezhebu mea usratî ilâ İzmîra. Seneqîmu fî fundukin selâsete eyyâmin. Senezûru'l-baḥra ve'l-matḥafe. Şukran li-istimâiküm.) Türkçesi: Merhaba. Tatil planımı sunacağım. Ailemle İzmir'e gideceğim. Üç gün bir otelde kalacağız. Denizi ve müzeyi ziyaret edeceğiz. Dinlediğiniz için teşekkür ederim.
6. Öz değerlendirme ve sonraki adım
Sunumdan sonra kendinizi kısa bir kontrol listesiyle değerlendirin. Yer, tarih, ulaşım, konaklama ve etkinlikleri söylediniz mi? En az birkaç gelecek zaman cümlesi kullandınız mı? Kelimeleri anlaşılır telaffuz ettiniz mi ve sunumu giriş-gelişme-sonuç sırasıyla tamamladınız mı? Bu sorulara “evet” veya “henüz değil” diye cevap vererek bir sonraki çalışmanızı planlayabilirsiniz.
CEFR A2 düzeyindeki hedefiniz, tanıdık bir konu hakkında kısa ve bağlantılı bir plan yazmak ve hazırlıklı olarak sunmaktır. Bilmediğiniz kelimelerde daha basit ifadeler kullanmanız normaldir. Örneğin “konaklama rezervasyonum var” cümlesini bilmiyorsanız عِنْدِي فُنْدُقٌ. (indî fundukun.) demek yeterli olmayabilir; bunun yerine bildiğiniz سَأُقِيمُ فِي فُنْدُقٍ. (se-ukîmu fî fundukin.) cümlesini kullanabilirsiniz. Önemli olan, anlamı açık biçimde iletmektir.
Örnek
Can-do kontrolü: “Tatil planımı kısa cümlelerle yazabiliyorum. Tarih ve yer söyleyebiliyorum. Ulaşım ve etkinlikleri anlatabiliyorum. Planımı sınıfa hazırlıklı olarak sunabiliyorum.” Bu hedeflerden biri eksikse planınızı yeniden okuyup yalnızca o bölümü düzeltin.
Sık yapılan yanlışlar
- Yanlış: Gelecek zaman anlatılırken her kişi için aynı fiil biçimi kullanılır. Doğrusu: Arapçada kişi değişince fiil de değişir. “Ben gideceğim” için سَأَذْهَبُ (se-ezhebu), “biz gideceğiz” için سَنَذْهَبُ (sanezhebu) denir.
- Yanlış: Türkçedeki “-de/-da” eki Arapçada da kelimenin sonuna eklenir. Doğrusu: Yer veya zaman bildiren birçok ifadede ayrı bir edat kullanılır. “Otelde” demek için فِي فُنْدُقٍ (fî fundukin), “cumartesi” demek için يَوْمَ السَّبْتِ (yevme's-sebti) denebilir.
- Yanlış: Sunumda uzun ve karmaşık cümleler kullanmak daha başarılı olmaktır. Doğrusu: A2 düzeyinde kısa, doğru ve bağlantılı cümleler daha anlaşılırdır. Yer, tarih ve etkinlikleri ayrı cümlelerle söylemek, tek uzun cümle kurmaktan daha güvenlidir.
- Yanlış: Arapça cümlelerde Türkçedeki kelime sırası her zaman aynen korunur. Doğrusu: Arapçada fiil cümlesi sıkça fiille başlar. “Müzeyi ziyaret edeceğim” için سَأَزُورُ الْمَتْحَفَ. (se-ezûru'l-matḥafe.) denir; kelimeleri Türkçedeki sırayla dizmek doğru sonuç vermeyebilir.
Bir adım ileri
Bir üst sınıfta tatil planları; geçmişte yapılan bir geziyi anlatma, rezervasyon yapma ve yol tarifi isteme konularına bağlanabilir. Öğrenciler gelecek planı ile gerçekleşmiş tatili karşılaştırarak daha uzun metinler yazabilir. Ayrıca otel veya ulaşım görevlisiyle kısa rol yapma konuşmaları yapılabilir. Böylece tek bir sunumdan, gerçek yaşamı taklit eden çok bölümlü bir iletişim görevine geçilir.
Özet
Tatil planı; yer, tarih, ulaşım, konaklama, etkinlik ve bütçe bilgileriyle düzenlenir. Yazılı plan gözden geçirildikten sonra kısa ve sıralı cümlelerle sınıfa sunulur. Başarılı bir A2 öğrencisi, tanıdık bir tatil planını yazabilir, temel sorulara cevap verebilir ve hazırlıklı bir sunumu anlaşılır biçimde tamamlayabilir.