İtalyancada geçmişte yaşanan kısa ve tamamlanmış olayları hafta sonu günlüğü gibi basit metinlerle anlatabilir ve anlayabiliriz.
Üyeler sınırsız test çözer, dersi dinler, Bir'e Bir ders alır ve ilerlemesini görür. Üye olmadan 20 dakika deneyebilirsin.
1. Günlüğü anlamaya hazırlanma
Kısa bir hafta sonu günlüğünü okumadan veya dinlemeden önce kişi, zaman ve yer bilgilerini ararız. Sabato cumartesi, domenica pazar, mattina sabah, pomeriggio öğleden sonra ve sera akşam demektir. Hava durumu için piove yağmur yağıyor, c'è il sole güneş var ve fa freddo hava soğuk ifadeleri kullanılır.
Resimde öğrenci yağmurlu cumartesi sabahı odasında günlük yazıyor. Böyle bir metinde Sabato mattina ero in camera veya Ho scritto il diario gibi cümleler görebiliriz. İlk okumada her kelimeyi çevirmek yerine gün, zaman, hava ve yer bilgilerini bulmak daha etkilidir.
Örnek
Örnek günlük: Sabato mattina pioveva. Ero in camera e ho scritto il mio diario. Türkçesi: Cumartesi sabahı yağmur yağıyordu. Odadaydım ve günlüğümü yazdım. Burada sabato mattina zamanı, in camera yeri, pioveva hava durumunu ve ho scritto tamamlanmış eylemi gösterir.
2. Geçmiş zamanı tanıma: passato prossimo
İtalyancada geçmişte tamamlanmış eylemleri anlatmak için A1 düzeyinde en sık passato prossimo kullanılır. Bu yapı genellikle avere veya essere yardımcı fiili ile fiilin geçmiş biçiminden oluşur. Örneğin Ho mangiato yemek yedim, ho visitato ziyaret ettim ve sono andato gittim anlamına gelir.
Birçok hareket veya yer değiştirme fiili essere ile kullanılır. Sono andato al parco parka gittim, sono tornato a casa eve döndüm demektir. Essere ile kurulan yapıda kişi cinsiyetine ve sayısına göre değişiklik görülebilir: erkek konuşmacı sono andato, kız konuşmacı sono andata diyebilir.
Örnek
Somut örnek: Sabato ho bevuto un caffè e ho scritto il diario. Türkçesi: Cumartesi bir kahve içtim ve günlüğü yazdım. Ho bevuto ve ho scritto yardımcı fiil olarak avere ile kurulmuştur. Başka bir örnek: Domenica sono andata al parco. Türkçesi: Pazar parka gittim. Konuşan kişi kız olduğu için andata kullanılmıştır.
3. Günlükte olayları sıraya koyma
Bir günlükte olayların sırasını anlamak için zaman ifadelerine dikkat ederiz. Prima önce, poi sonra, dopo daha sonra ve alla fine sonunda demektir. Bu kelimeler, metindeki olayları zaman sırasına göre düzenlememizi kolaylaştırır.
Pazar sabahı öğrenci güneşli parkta yürüyerek günlük yazmak için ilham arıyor. Günlükte önce parka gitmiş, sonra yürümüş ve sonunda yazı yazmış olabilir. Prima sono andata al parco, poi ho camminato e alla fine ho scritto. cümlesinde olayların sırası açıkça görülür.
Örnek
Çözümlü okuma: Domenica mattina sono andato al parco. Ho camminato. Poi ho fatto una foto. Alla fine sono tornato a casa. Türkçesi: Pazar sabahı parka gittim. Yürüdüm. Sonra fotoğraf çektim. Sonunda eve döndüm. Sorunun cevabı Che cosa ha fatto prima di camminare? ise doğru cevap È andato al parco. olur; çünkü yürümekten önce parka gitmiştir.
4. Okuma ve dinlemede ana bilgiyi bulma
Okuma ve dinleme sırasında her kelimeyi anlamamak normaldir. Önce kimden söz edildiğini, hangi günün anlatıldığını, kişinin nerede olduğunu ve ne yaptığını bulmaya çalışırız. Chi? kim, quando? ne zaman, dove? nerede ve che cosa? ne yaptı soruları temel bilgiyi toplamamıza yardım eder.
Resimde pazar öğleden sonra öğrenci yağmurlu havada kafede günlük yazıyor. Dinleme metninde Domenica pomeriggio ero al bar veya Ho bevuto una cioccolata calda gibi ifadeler geçebilir. Bar İtalyancada kafe veya küçük kahve dükkânı anlamında kullanılabilir; her zaman yalnızca gece eğlence yeri demek değildir.
Örnek
Dinleme metni: Domenica pomeriggio pioveva. Ero al bar con mia sorella. Ho bevuto una cioccolata calda e ho scritto il diario. Türkçesi: Pazar öğleden sonra yağmur yağıyordu. Kız kardeşimle kafedeydim. Sıcak çikolata içtim ve günlüğü yazdım. Sorular ve cevaplar: Quando? — Domenica pomeriggio. Dove? — Al bar. Che cosa ha bevuto? — Una cioccolata calda.
5. Kendi kısa hafta sonu günlüğünü yazma
Kısa bir günlük yazarken dört bilgiyi sıraya koyabiliriz: gün ve zaman, hava, yer ve yapılan etkinlik. Basit cümleler yeterlidir. Örneğin Domenica sera ero in cucina pazar akşamı mutfaktaydım, ho cenato con la mia famiglia ailemle akşam yemeği yedim ve ho scritto il diario günlüğü yazdım.
Resimde hava güneşli, zaman pazar akşamı ve yer mutfak masasıdır. Era una bella sera güzel bir akşamdı ve stavo bene kendimi iyi hissediyordum gibi ifadeler günlüğe kişisel duygu katar. Ancak A1 düzeyinde önce doğru zaman, yer ve eylem bilgilerini açıkça vermek daha önemlidir.
Örnek
Örnek öğrenci günlüğü: Domenica sera c'era il sole. Ero in cucina con la mia famiglia. Abbiamo cenato insieme. Dopo cena ho scritto il mio diario. Türkçesi: Pazar akşamı güneş vardı. Ailemle mutfaktaydım. Birlikte akşam yemeği yedik. Akşam yemeğinden sonra günlüğümü yazdım. Bu metinde hava, yer, etkinlik ve olay sırası vardır.
Sık yapılan yanlışlar
- Yanlış: Geçmişteki her cümlede fiilin sonuna yalnızca -di anlamı veren aynı ek getirilir. Doğrusu: İtalyancada geçmiş zaman tek bir ekle kurulmaz. Genellikle avere veya essere yardımcı fiili ile geçmiş biçim kullanılır: ho scritto, sono andato.
- Yanlış: Ho andato al parco denir. Doğrusu: Gitmek fiili andare, A1 düzeyinde essere ile kullanılır. Doğru biçim erkek için Sono andato al parco, kız için Sono andata al parco şeklindedir.
- Yanlış: Sono mangiato denir; çünkü geçmişte yapılan her eylem essere ile kurulur. Doğrusu: Yemek yemek fiili mangiare genellikle avere ile kullanılır. Doğru cümle Ho mangiato şeklindedir.
- Yanlış: Sabato ve domenica sözcükleri cümlenin her yerinde büyük harfle yazılır. Doğrusu: İtalyancada gün adları genellikle küçük harfle yazılır: sabato, domenica. Türkçedeki büyük harf alışkanlığını doğrudan aktarmamak gerekir.
Bir adım ileri
Bir üst sınıfta geçmişteki olayları daha uzun metinlerle anlatabilir ve imperfetto ile passato prossimo arasındaki temel farkı öğrenebilirsin. Imperfetto, geçmişte devam eden durumları ve alışkanlıkları anlatmak için kullanılabilir: Quando ero piccolo, giocavo al parco. Passato prossimo ise tamamlanmış tekil olayları anlatmaya devam eder: Ieri ho visitato un museo. Ayrıca bağlaçlarla daha uzun günlükler, e-postalar ve tatil anlatıları yazabilirsin.
Özet
Kısa bir İtalyanca hafta sonu günlüğünü anlamak için gün, zaman, hava, yer ve etkinlik bilgilerini buluruz. Tamamlanmış geçmiş olaylarda çoğunlukla passato prossimo kullanılır; yapı avere veya essere ile kurulur. Prima, poi ve alla fine gibi ifadeler olayların sırasını anlamamıza ve kendi günlüğümüzü yazmamıza yardım eder.