İtalyancada mi piace tekil bir şeyi ya da bir eylemi, mi piacciono ise birden fazla şeyi sevdiğimizi söylemek için kullanılır.
Üyeler sınırsız test çözer, dersi dinler, Bir'e Bir ders alır ve ilerlemesini görür. Üye olmadan 20 dakika deneyebilirsin.
1. Piacere yapısının temel anlamı
İtalyancada piacere fiili Türkçedeki “beğenmek” veya “hoşlanmak” anlamına gelir; ancak cümle kuruluşu Türkçeden biraz farklıdır. Türkçede “Ben pizzayı seviyorum” deriz. İtalyancada ise kelime kelime bakıldığında “Pizza bana hoş geliyor” anlamına yaklaşan bir yapı kullanılır: Mi piace la pizza. Bu cümlenin doğal Türkçe karşılığı “Pizzayı seviyorum” veya “Pizza hoşuma gidiyor” şeklindedir.
Mi sözcüğü “bana” anlamı verir ve konuşanın zevkini gösterir. Buradaki asıl önemli nokta, fiilin konuşan kişiye göre değil, beğenilen şeye göre değişmesidir. Beğenilen şey tekilse piace, çoğulsa piacciono kullanılır. Örneğin aile tek bir bütün olarak düşünüldüğünde Mi piace la mia famiglia. denir; bunun anlamı “Ailemi seviyorum”dur.
Örnek
Fotoğrafta bir aile var. “Ailemi seviyorum” demek için: Mi piace la mia famiglia. Türkçesi: “Ailemi seviyorum.” Burada la mia famiglia tekil olduğu için piace kullanılır.
2. Tekil adlarla mi piace
Beğenilen isim tekil olduğunda mi piace kalıbını kullanırız. Yiyecek, spor, hayvan veya tek bir nesne hakkında konuşabiliriz: Mi piace la pizza. “Pizzayı seviyorum” demektir. Mi piace il tennis. cümlesi ise “Tenisi seviyorum” anlamına gelir.
Tekil isimden önce çoğu zaman bir tanımlık bulunur. Dişil tekil isimlerle la, eril tekil isimlerle il sık kullanılır: Mi piace la musica. ve Mi piace il calcio. A1 düzeyinde en güvenli yöntem, yeni kelimeyi tanımlığıyla birlikte öğrenmektir. Böylece hem kelimenin cinsiyetini hem de doğru cümle biçimini daha kolay hatırlarız.
Örnek
Bir öğrenci pizza yerken şöyle söyleyebilir: Mi piace la pizza. Türkçesi: “Pizzayı seviyorum.” Başka bir örnek: Mi piace il gelato. Türkçesi: “Dondurmayı seviyorum.” Her iki örnekte de beğenilen isim tekildir.
3. Çoğul adlarla mi piacciono
Birden fazla nesneyi veya kişiyi beğendiğimizi söylerken mi piacciono kullanırız. Örneğin model arabalar için Mi piacciono i modellini. diyebiliriz. Bu cümle “Model arabaları seviyorum” anlamına gelir. Burada i modellini çoğul olduğu için piacciono gerekir.
Tekil ve çoğul biçimleri karşılaştırmak anlamayı kolaylaştırır: Mi piace il libro. “Kitabı seviyorum” demektir; Mi piacciono i libri. ise “Kitapları seviyorum” anlamına gelir. Fiilin sonundaki değişiklik, beğenilen şeyin sayısını gösterir. Bu nedenle cümle kurmadan önce “Bir şey mi, birden fazla şey mi?” sorusunu sormak yararlıdır.
Örnek
Öğrencinin birkaç model arabası var. Cümle: Mi piacciono i modellini. Türkçesi: “Model arabaları seviyorum.” Tek bir model araba olsaydı cümle şöyle olurdu: Mi piace il modellino. Türkçesi: “Model arabayı seviyorum.”
4. Sporlar ve eylemler hakkında konuşmak
Spor adlarıyla konuşurken tekil bir spor adı çoğunlukla mi piace ile kullanılır. Örneğin Mi piace il tennis. “Tenisi seviyorum” demektir. Öğretmen bir öğrencinin hobisini sorabilir: Ti piace il tennis? Öğrenci de Sì, mi piace. veya No, non mi piace. diyebilir. İlk cevap “Evet, seviyorum”, ikinci cevap “Hayır, sevmiyorum” anlamındadır.
Bir eylemi veya etkinliği sevdiğimizi söylerken de mi piace kullanırız ve ardından fiilin yalın biçimi gelir. Mi piace leggere. “Okumayı seviyorum” demektir. Mi piace ascoltare la musica. ise “Müzik dinlemeyi seviyorum” anlamına gelir. Burada eylem tek bir etkinlik gibi düşünüldüğü için piace kullanılır; eylemden sonra çoğul bir isim gelmesi bu kuralı değiştirmez.
Örnek
Kısa diyalog: A: Ti piace il tennis? Türkçesi: “Tenisi seviyor musun?” B: Sì, mi piace. Mi piace giocare a tennis. Türkçesi: “Evet, seviyorum. Tenis oynamayı seviyorum.” Olumsuz cevap: No, non mi piace il tennis. Türkçesi: “Hayır, tenisi sevmiyorum.”
5. Günlük konuşmada soru ve cevaplar
Günlük sohbetlerde birinin neyi sevdiğini sormak için Ti piace...? veya çoğul isimlerde Ti piacciono...? kullanırız. Ti piace il mio cane? “Köpeğimi seviyor musun?” demektir. Birden fazla köpek için Ti piacciono i cani? denir. Soru cümlesinde kelime sırası genellikle değişmez; doğru kalıp ve ses tonuyla soru anlamı oluşur.
Olumlu cevaplarda Sì, mi piace. veya Sì, mi piacciono. denebilir. Olumsuz cümlede non fiilden önce gelir: Non mi piace il rumore. “Gürültüyü sevmiyorum” demektir. Günlük bir konuşmada kişi kendi köpeğini göstererek Mi piace il mio cane. diyebilir. Bu cümle “Köpeğimi seviyorum” anlamındadır; il mio cane tekil olduğu için piace kullanılır.
Örnek
Kısa diyalog: A: Ti piace il mio cane? Türkçesi: “Köpeğimi seviyor musun?” B: Sì, mi piace molto! Türkçesi: “Evet, onu çok seviyorum!” A: Ti piacciono i cani? Türkçesi: “Köpekleri seviyor musun?” B: Sì, mi piacciono. Türkçesi: “Evet, seviyorum.”
6. Telaffuz, cümle kurma ve kontrol adımları
Piace yaklaşık olarak “pyaçe”, piacciono ise “pyaçono” şeklinde telaffuz edilir. İtalyancada ci harfleri bu kelimelerde “çe” sesine yaklaşır. Mi piace “mi pyaçe”, mi piacciono ise “mi pyaçono” gibi söylenebilir. Bu Türkçe harflerle verilen gösterim yalnızca yaklaşık bir telaffuz ipucudur; dinleme çalışmasıyla desteklenmelidir.
Cümle kurarken üç adım izleyebiliriz. Önce kimin sevdiğini düşünürüz; konuşan kişi kendimizse mi kullanırız. Sonra beğenilen şeyin tekil mi çoğul mu olduğunu kontrol ederiz: tekilse piace, çoğulsa piacciono. Son olarak isimden önce gereken tanımlığı ve varsa olumsuzluk bildiren non sözcüğünü ekleriz.
Örnek
Kontrol örneği: “Kitapları seviyorum” cümlesinde beğenilen şey birden fazla kitaptır. Bu nedenle doğru cümle Mi piacciono i libri. olur. “Kitabı sevmiyorum” cümlesinde ise isim tekildir ve olumsuzluk vardır: Non mi piace il libro. Türkçeleri sırasıyla “Kitapları seviyorum” ve “Kitabı sevmiyorum”dur.
Sık yapılan yanlışlar
- Yanlış: “Ben seviyorum” anlamında her zaman mi piace kullanılır; çoğul isimlerde de fiil değişmez. Doğrusu: Beğenilen isim çoğulsa mi piacciono kullanılır: Mi piacciono i libri. Tekil isimde ise Mi piace il libro. denir.
- Yanlış: Io piace la pizza. demek doğrudur. Doğrusu: “Ben pizzayı seviyorum” anlamında konuşan kişiyi göstermek için mi kullanılır: Mi piace la pizza. Io piace... yanlıştır; io ile kullanılan piaccio farklı bir yapıda ve farklı bir anlamda kullanılır.
- Yanlış: Mi piacciono il tennis. denir. Doğrusu: Il tennis tekil bir spor adıdır. Doğru cümle Mi piace il tennis. şeklindedir.
- Yanlış: Olumsuzlukta non cümlenin sonuna gelir: Mi piace non. Doğrusu: Non fiilden önce gelir: Non mi piace. veya Non mi piacciono i cani.
- Yanlış: Ti piace? ve Ti piacciono? soruları her zaman aynı durumda kullanılır. Doğrusu: Tekil bir şey için Ti piace?, çoğul şeyler için Ti piacciono? kullanılır. Örneğin Ti piace la pizza? ve Ti piacciono le pizze?.
Bir adım ileri
Bir üst sınıfta piacere yapısı farklı kişiler için kullanılan biçimlerle genişletilir: ti piace “sen seviyorsun”, gli piace “o, erkek, seviyor” ve le piace “o, kadın, seviyor” gibi. Ayrıca ci ve vi biçimleriyle “bizim hoşumuza gidiyor” ve “sizin hoşunuza gidiyor” anlamları öğrenilir. Öğrenciler Mi piace molto, Mi piace abbastanza ve Non mi piace per niente gibi beğeni derecelerini de kullanmaya başlar. Daha sonra preferire fiiliyle iki seçeneği karşılaştırabilirler: Preferisco il tè. “Çayı tercih ediyorum.”
Özet
Mi piace, tekil bir şeyi veya bir eylemi sevdiğimizi; mi piacciono, çoğul şeyleri sevdiğimizi anlatır. Fiil, konuşan kişiye değil, beğenilen şeyin tekil ya da çoğul olmasına göre seçilir. Soru sormak için Ti piace? veya Ti piacciono?, olumsuzluk için fiilden önce non kullanılır.