B1 düzeyinde film, müzik ve sanat etkinliklerini anlatmak, kısa görüş vermek ve arkadaşlarınla plan kurmak kültürel hayata katılmanın anahtarıdır.
Üyeler sınırsız test çözer, dersi dinler, Bir'e Bir ders alır ve ilerlemesini görür. Üye olmadan 20 dakika deneyebilirsin.
Kültürel etkinlikler: ne izler, ne dinler, nereye gideriz?
Dünyada yabancı dil dersleri kültür konusuna günlük yaşamdan girer: insanlar ne izler, ne dinler, hafta sonu nereye gider. CEFR B1 can-do hedefi şudur: tanıdık kültürel olayların ana noktasını anlayabilir, gittiğin etkinliği kısa cümlelerle betimleyebilirsin. İngilizcede cultural event (kal-çı-rıl i-vent — kültürel etkinlik) bir konser, film gösterimi, sergi veya festival olabilir. entertainment (en-tır-teyn-mınt — eğlence) ise bunlardan alınan zevki veya vakit geçirmeyi anlatır.
İnsanlar tiyatro, müzik ve resimle uzun zamandır bir araya gelir; bugün aynı ihtiyaç sinema, park konseri ve sokak festivalinde sürer. Afişte sık gördüğün kalıplar şunlardır: live music tonight (layv miu-zik tu-nayt — bu gece canlı müzik), art exhibition (art ek-si-bi-şın — sanat sergisi), film festival (film fes-ti-vıl — film festivali). Her etkinlik yalnızca eğlence değildir; bazı filmler üzer, bazı sergiler düşündürür. Bu yüzden betimleme ile görüş kelimelerini birlikte öğrenmek gerekir.
Örnek
Kısa diyalog: A: What do you do at the weekend? (vot du yu du et dı vik-end? — Hafta sonu ne yaparsın?) B: I often go to cultural events. Last Saturday I went to a concert. (ay ofın gou tu kal-çı-rıl i-vents. last se-tır-dey ay vent tu ı kon-sırt. — Sık sık kültürel etkinliklere giderim. Geçen cumartesi bir konsere gittim.) A: Was it good? (voz it gud? — İyi miydi?) B: Yes. It was exciting. (yes. it voz ek-say-ting. — Evet. Heyecan vericiydi.)
Film ve açık hava gösterimleri
Film konuşurken B1 için şu kalıplar yeter: I watched a film last night. (ay voçt ı film last nayt — Dün gece bir film izledim.) It was a comedy / a drama / a thriller. (it voz ı ko-mı-di / ı dra-ma / ı tı-rı-lır — Komedi / dram / gerilimdi.) The plot was easy to follow. (dı plot voz i-zi tu fo-lou — Konuyu takip etmek kolaydı.) Açık hava için open-air cinema (oupın-er sini-ma — açık hava sineması) veya outdoor screening (aut-dor skri-ning — açık hava gösterimi) kullanılır. Oyuncu actor (ek-tır) / actress (ek-trıs), yönetmen director (di-rek-tır), sahne scene (sin) temel sözcüklerdir.
Birçok kent yazın parklarda film gösterir; Türkiye’de de belediye açık hava sinemaları yaygındır. Somut bir sahne: battaniye, ucuz bilet, çimen ve büyük ekran. The tickets were cheap and we sat on the grass. (dı ti-kits vör çip end vi set on dı gras — Biletler ucuzdu ve çimene oturduk.) The sound was not perfect, but the evening was fun. (dı saund voz not pör-fikt, bat dı iv-ning voz fan — Ses mükemmel değildi ama akşam eğlenceliydi.) Türkçe ‘film bakmak’ kalıbı İngilizceye I looked a film diye geçmez; doğrusu I watched a film veya I saw a film dir.
Örnek
A: Did you go to the cinema? (did yu gou tu dı sini-ma? — Sinemaya gittin mi?) B: Yes. There was an outdoor screening in the park. (yes. der voz ın aut-dor skri-ning in dı park. — Evet. Parkta açık hava gösterimi vardı.) A: What was the film like? (vot voz dı film layk? — Film nasıldı?) B: The story was simple. I liked the last scene. (dı sto-ri voz sim-pıl. ay laykt dı last sin. — Hikâye basitti. Son sahneyi beğendim.)
Müzik, konser ve canlı performans
Müzikte temel fiiller nettir: listen to music (lisın tu miu-zik — müzik dinlemek; to unutulmaz), go to a concert (gou tu ı kon-sırt — konsere gitmek), play in a band (pley in ı bend — bir grupta çalmak). live performance (layv pör-for-mıns — canlı performans) sahne gösterisini anlatır. The band played my favourite song. (dı bend pleyd may fey-vırıt song — Grup en sevdiğim şarkıyı çaldı.) The concert was too loud for me. (dı kon-sırt voz tu laud for mi — Konser benim için fazla gürültülüydü.)
Dünyada bu konu önce türlerle öğretilir: pop, rock, jazz, classical music (kla-si-kıl miu-zik — klasik müzik). B1’de lyrics (li-riks — şarkı sözleri) ve soundtrack (saund-trek — film müziği) yeterlidir. Film müziği için I loved the soundtrack. (ay lavd dı saund-trek — Film müziğini çok sevdim.) deyin. concert ile daha ileri bir klasik form olan concerto karıştırılmaz; B1’de ikincisine gerek yoktur. Günlük hayatta bilet, sıra, sahne ve en sevilen şarkı konuşmanın merkezidir.
Örnek
A: Would you like to go to a concert on Friday? (vud yu layk tu gou tu ı kon-sırt on fray-dey? — Cuma günü konsere gitmek ister misin?) B: Yes. I love live music. (yes. ay lav layv miu-zik. — Evet. Canlı müziği severim.) A: They play rock. (dey pley rok. — Rock çalıyorlar.) B: Great. I listened to their songs yesterday. (greyt. ay lisınd tu der songz yes-tır-dey. — Harika. Dün onların şarkılarını dinledim.)
Sanat sergileri ve açık hava eserleri
Sanat sergisi art exhibition veya kısa exhibition (ek-si-bi-şın) diye geçer. Mekân gallery (ge-lı-ri — galeri) veya museum (miu-zi-ım — müze) olabilir. I went to an outdoor art exhibition. (ay vent tu ın aut-dor art ek-si-bi-şın — Açık hava sanat sergisine gittim.) Eser adları B1’de sade tutulur: painting (peyn-ting — tablo), sculpture (skalp-çır — heykel), photograph (fou-tı-graf — fotoğraf). The paintings were colourful and modern. (dı peyn-tingz vör ka-lı-fıl end mo-dın — Tablolar renkli ve moderndi.)
Açık hava sergisi park, meydan veya okul bahçesinde olabilir; eserler duvara değil, standlara veya açık alana konur. Görüş karşılaştırması B1’de işe yarar: I liked the sculptures more than the photos. (ay laykt dı skalp-çırz mor den dı fou-touz — Heykelleri fotoğraflardan daha çok beğendim.) It was free and there were many families. (it voz fri end der vör me-ni fe-mı-liz — Ücretsizdi ve çok aile vardı.) Sık karışıklık: art sanat, artist (ar-tist) sanatçıdır; I am art denmez. Can-do: sergiyi yer, eser türü ve kısa bir hisle anlatabilirsin.
Örnek
Kısa metin örneği: Yesterday I visited an outdoor art exhibition near the river. There were many paintings and a few sculptures. I took some photos. In my opinion, the big sculpture was the best. (yes-tır-dey ay vi-zi-tid ın aut-dor art ek-si-bi-şın nir dı ri-vır. der vör me-ni peyn-tingz end ı fyu skalp-çırz. ay tuk sam fou-touz. in may ı-pin-yın, dı big skalp-çır voz dı best. — Dün nehir kenarında açık hava sanat sergisine gittim. Çok tablo ve birkaç heykel vardı. Birkaç fotoğraf çektim. Bence büyük heykel en iyisiydi.)
Sokak sanatı ve festivaller
Sokak sanatı street art (strit art); etkinlik adı street art festival (strit art fes-ti-vıl) olabilir. Duvar resmi için B1’de güvenli seçenek wall painting (vol peyn-ting) veya bilinen graffiti (grı-fi-ti) sözcüğüdür. The festival was in the city centre. (dı fes-ti-vıl voz in dı si-ti sen-tır — Festival şehir merkezindeydi.) There were musicians, dancers and artists in the street. (der vör miu-zi-şınz, dan-sırz end ar-tists in dı strit — Sokakta müzisyenler, dansçılar ve sanatçılar vardı.)
Sokak festivalleri birçok kentte yazın görülür; müzik, dans ve duvar resmi aynı anda olabilir. Can-do hedefi: kalabalık, renk ve sesi basit sıfatlarla vermektir. It was crowded but exciting. (it voz krau-did bat ek-say-ting — Kalabalıktı ama heyecan vericiydi.) The colours on the walls were amazing. (dı ka-lırz on dı volz vör ı-mey-zing — Duvarlardaki renkler harikaydı.) Festivali anlatırken önce yer ve zaman, sonra ne gördüğün, en sonda kısa görüş gelir. Bu sıra hem konuşmayı hem dinlemeyi kolaylaştırır.
Örnek
A: What is happening in the street? (vot iz he-pı-ning in dı strit? — Sokakta neler oluyor?) B: There is a street art festival this weekend. (der iz ı strit art fes-ti-vıl dis vik-end. — Bu hafta sonu sokak sanat festivali var.) A: Shall we go? (şel vi gou? — Gidelim mi?) B: Yes. I want to see the wall paintings and listen to live music. (yes. ay vant tu si dı vol peyn-tingz end lisın tu layv miu-zik. — Evet. Duvar resimlerini görmek ve canlı müzik dinlemek istiyorum.)
Kısa eleştiri: görüş bildirmek
Eleştiri B1’de uzun makale değil, kısa ve net bir görüştür. İşe yarayan kalıplar: I think the film was... (ay think dı film voz — Bence film ... idi), In my opinion,... (in may ı-pin-yın — Bana göre), It was worth watching. (it voz vörf vo-çing — İzlemeye değerdi), I wouldn't recommend it. (ay vudınt re-kı-mend it — Tavsiye etmem). Sıfatlar sade tutulur: boring (bo-ring — sıkıcı), exciting (ek-say-ting — heyecan verici), moving (mu-ving — dokunaklı), funny (fa-ni — komik), original (ı-ri-cı-nıl — özgün). I give it four stars. (ay giv it for starz — Dört yıldız veririm.)
review (ri-vu) yorum veya kısa eleştiri yazısıdır; critic (kri-tik) eleştirmen kişidir. The review was fair. (dı ri-vu voz fer — Yorum adildi.) Dünyada öğrencilere önce yıldız ve tek cümlelik gerekçe öğretilir, sonra iki neden eklenir. Somut olay: arkadaşın film önerir, sen The plot was slow and I was bored. (dı plot voz slou end ay voz bord — Konu yavaştı ve sıkıldım.) dersin. Böylece hem eseri hem kendi duygunu ayırırsın. Can-do: nedenini bir veya iki kısa cümleyle açıklayabilirsin.
Örnek
Kısa yorum metni: I watched a drama last night. In my opinion, it was moving but a bit slow. The actors were great. I would recommend it if you like quiet films. I give it three stars. (ay voçt ı dra-ma last nayt. in may ı-pin-yın, it voz mu-ving bat ı bit slou. dı ek-tırz vör greyt. ay vud re-kı-mend it if yu layk kvay-ıt filmz. ay giv it tri starz. — Dün gece bir dram izledim. Bana göre dokunaklıydı ama biraz yavaştı. Oyuncular harikaydı. Sakin filmleri seviyorsan tavsiye ederim. Üç yıldız veririm.)
Sık yapılan yanlışlar
- Yanlış: Türkçe ‘filme bakmak’ kalıbıyla I looked a film demek. Doğrusu: Doğrusu I watched a film veya I saw a film dir. look tek başına film izlemeyi karşılamaz.
- Yanlış: I listened music ve go to cinema gibi eksik sözcükler. Doğrusu: Fiil listen to music ister. Sinema için genelde go to the cinema denir; the düşmez.
- Yanlış: Film için The film is bored veya kişi için I am boring demek. Doğrusu: Eser sıkıcıysa The film is boring; sen sıkıldıysan I was bored. -ing şeyin niteliği, -ed kişinin hissidir.
- Yanlış: art ile artist, critic ile review sözcüklerini karıştırmak. Doğrusu: art sanat, artist sanatçıdır. critic eleştirmen kişi, review yazılan veya söylenen yorumdur.
- Yanlış: Her beğeniyi yalnızca very good ile geçiştirmek. Doğrusu: B1’de exciting, moving, funny, boring, original gibi sıfatlar ve I wouldn't recommend it gibi net kalıplar daha doğrudur.
Bir adım ileri
Bir üst düzeyde (B2) aynı konuda daha uzun karşılaştırma yapılır: iki filmi veya iki konseri yan yana koyarsın. It was directed by... gibi edilgen yapılar ve which / that ile uzayan cümleler devreye girer. Eleştirmen cümleleri aktarılır; daha zengin sıfatlar ve gerekçeler istenir. Yazılı review bir paragraftan kısa bir yazıya çıkar; sözlüde ise emin olmadığın yerde tahmini yumuşak söylemek beklenir.
Özet
B1’de kültür ve eğlence; film, müzik, sergi ve festivali yer-zaman-his sırasıyla anlatmaktır. Hedef dildeki her kalıp kısa, günlük ve görüşe açıktır: izledin, dinledin, gittin, beğendin veya tavsiye etmedin. Doğru fiil, doğru sıfat ve kısa gerekçe ile hem sohbette hem kısa yorumda anlaşılırsın.